Anadolu'nun Kayıp Şarkıları, Nezih Ünen

SINIRLARI ÇİZMEK

"Ortaçağın ünlü salgınlarından önce, ülkeler arası sınırlar bugün bildiğimiz biçimde belirli değilmiş...Ne zaman ki vebadan ötürü nüfusun bire kadar kırılması tehlikesi ortaya çıkmış, yanlış anımsamıyorsam ilk kez Romanya gibi Karadeniz’e kıyısı olan bir ülkede (veba en çok gemilerle taşınıyormuş o zamanlar), vebalılar geçemesin diye sınıra etten duvar örmek kaçınılmaz olmuş. Nöbetçi askerler bir çizgi halinde ve birbirini görebilecekleri uzaklıklarla dizilmiş sınıra, aralara da karantina binaları yapılmış. Salgınların önü alındığında geriye yadigâr olarak şimdi bildiğimiz sınırlar, sınır karakolları kalmış." Necmiye Alpay, Radikal

Beştaş, İznik

Beştaş, Nişantaşı adlarıyla bilinen bu anıt, Roma dönemi M.S. 1 yy eseridir. Üzerindeki Yunanca kitabede “C.Cassius Asclepiodotus’un oğlu C.Cassius Philiscus 83 yıl yaşadı” yazılıdır. Kare kaide üzerine üst üste konulmuş üçgen prizma beş taştan oluşur. Çift başlı kartal arması olan altıncı taş, günümüze ulaşamamıştır. Anadolu’da bulunan nadir obelisklerdendir. Günümüzde İznik'in 4-5 km dışında Elbeyli'de şeftali ve zeytin bahçelerinin ortasında durur.

Wall Street'te bombalı araba

Yabancı uyruklu birinin Manhattan'da (ABD) yaptığı ilk terör eylemi 9/11'den çok önce 16 Eylül 1920'de İtalyan Mario Buda tarafından gerçekleştirilmişti. Buda'nın 45 kg dinamit ile 230 kg demir parçası yüklediği bir at arabasını, New York'un merkezi Amerikan Borsası Wall Street'in önünde infilak ettirmesi sonucu 38 kişi ölmüş 400'e yakın kişi yaralanmıştı. Olaydan sonra İtalya'ya kaçan Buda'nın Sacco ile Vanzetti'nin tutuklanması üzerine bu terör eylemini yaptığı ve ünlü anarşist Luigi Galleani'nin takipçisi olduğu söyleniyor.

Veni Vidi Vici

Pontos Kralı Mithridates

MÖ I.yy’da Pontos Kralı VI.Mithridates (MÖ.132–MÖ.63) bütün Anadolu’yu ele geçirir. Bunun üzerine zamanın emperyal gücü Roma İmparatorluğu Anadolu’ya bir ordu yollar. Mithridates Balkanlar ve Güney Rusya üzerinden İtalya’ya saldırma girişiminde bulunsa da müttefikleri tarafından yalnız bırakılınca MÖ 87-63 yapılan savaşları Roma ordusuna karşı kaybeder. Mithridates sonunda intihar eder ama bir emperyal güce başkaldıran ilk Anadolu’lu kral olarak tarihe geçer, mezarı Sinop’tadır.

Mithridates’in oğlu II.Pharnakes Pontos Krallığı’nı yeniden canlandırmak isteyince büyük Roma imparatorlarından Caesar (Sezar) Anadolu’ya yürür ve MÖ 47’de Zela’da (bugünkü Tokat, Zile) isyanı bastırır. Sezar ünlü “veni vidi vici” (geldim, gördüm, yendim) mesajını buradan Roma’ya yollamıştır.

Meteor-ist

Meteoritical Society'nin bildirdiğine göre, kaynağı şüpheli olmakla beraber, 1805'te İstanbul'a düşmüş bir meteor mevcut. Adı "Constantinople". "Meteorun adı neden İstanbul değil?" dediğinizi duyar gibi oldum. Halbuki Osmanlı döneminde resmi evraklarda Konstantinoupolis, Konstantiniye isimleri de kullanılmış. Zaman içinde İslambol, Dersaadet, Deraliye gibi isimler de denenmiş ancak tutmamış. Bizans zamanında seyyahlara yön göstermek amacıyla yollara konulan tabelalarda bulunan "Stan-bulin" (Yunanca "şehire doğru") ifadesinin “İstanbul”a kaynaklık etmiş olabileceği düşünülüyor.

Son halife Abdülmecid

The Turk, getürkt

1769 yılında Avusturya-Macar imparatoriçesi Maria Theresa, soylu bir mekanikçi olan Wolfgang von Kempelen'den etkileyici bir buluş yapmasını ister. Kempelen "The Turk" adını verdiği kendi kendine düşünerek satranç oynayabilen bir kukla makinasını yaratır. "The Turk" o kadar ilgi görür ki sahibi onu Avrupa turuna çıkarır. Hatta "The Turk", Napolyon'la bile oynar. Daha sonra makinanın hileli oldugu ortaya çıkar, satranç taşlarını makinanın içinde olan bir cüce mıknatısla oynatmaktadır. Almanca' ya "getürkt" yani "içinde bir hilesi olan şey" kelimesi bu makinadan gelmektedir.

B-LOGOS, Serdar Sabri

5 Mart 2010 Cuma